⚠ Versiun parziala : La traducziun rumantscha da quest cuntegn è en lavur. Ils contegnos completas èn disponiblas en franzos, tudestg, englais ed talian. Versiun franzosa cumpletta · DE · EN · IT
Salidar al cuntegn principal

Teologia protestanta — Modul 5

Sacraments

Teologia dals sacraments — battaim e Santa Tschaina.

2sacraments prot.
7sacraments catt.
1529Marburg
BEM1982
Lutero
HOC EST CORPUS MEUM. Quest text è memia ferm per mai -- il corp da Cristus È en il paun.
Est munta significat. Quai è evident.
🏛
Zwingli

Teologia sacramentala

In sacrament è in rit visibel instituì da Cristus che liga in segn extern cun ina pussanza divina. Il latin sacramentum translatescha il grec μυστήριον (mistier) -- betg in secret mabain ina realitad divina accomplida e revelada. Las tradiziuns cristianas divergeschan profundamain davart il numer, la natira e l'efficazia dals sacraments.

Il numer dals sacraments

✠ Protestant

Dus sacraments instituits da Cristus sez: baptisum (Mt 28,19) e Tschaina dal Segner (1 Cor 11,23-26). Criteri: instituziun explicita da Cristus + pussanza da grazia annessada. Ils tschintg auters sacraments catolics na cumplentan betg quest dubell criteri.

✟ Catolic

Set sacraments (Trient, Sessiun VII, 1547; CCC 1113): baptisum, confirmaziun, eucaristia, penitenza, unciun, ordra, matrimoni. Els confereschan la grazia ex opere operato -- tras il mo fatg da l'administraziun valida.

☦ Ortodox

Set mistiers (μυστήρια) mabain senza la rigiditat da la glista latina. L'Eucaristia è il center da tutta la vita eclesiastica. La glista da set è vegnida adoptada en il XV. tsch. sut influenza catolic.

Baptisum -- Divergenzas principalas

DumondaLuteran/ReformàAnabaptist/Baptist
Subject dal baptisumUffants (baptisum da las uffaunts)Mo crediaints (credobaptissem)
EfficaziaLuteran: conferescha la grazia regeneranta. Reformà: segn da l'allianza.Testimonianza publica da la cretta -- betg regeneranta en sasez.
ModAsperschiun u immersiunImmersiun necessaria (Baptistas)
Text clavAc 16,15.33 (baptisems da la chasa); Col 2,11-12Mc 16,16; Ac 2,38

La Tschaina -- Il grond schisma sacramental

Il Colloqui da Marburg (1529) ha mussà che la Tschaina dividescha il protestantissem tant sco dividescha protestants e catalics. Quatter posiziuns principalas:

Preschientscha reala (Lutero)

Luterans

Il corp e il sang da Cristus èn veracamain preschiants en e cun il paun e il vin (in, cum et sub). Betg transsubstanziun (la substanza dal paun rema), mabain ina preschientscha reala misteriusa. Fundada sin Lc 22,19 prendì literalmain.

🕊

Preschientscha spirituala (Calvin)

Reformads

Cristus è veracamain preaschent a la Tschaina, mabain spiritualmain -- tras il Spiert Sontg che alza ils cors al Cristus glorificà a la dretga dal Bab. Ni transsubstanziun ni mer simbol. Sursum corda.

🍞

Preschientscha commemorativa (Zwingli)

Anabaptistas, tscherts evangelicals

La Tschaina è in memorium da la mort da Cristus -- in segn che remembra e proclamescha, betg in medi da grazia objectiv. Est = significat. 1 Cor 11,26.

Transsubstanziun (Catolic)

Catolic, defini a Trient

La substanza dal paun e dal vin è convertida en la substanza dal corp e dal sang da Cristus (Trient, Sessiun XIII, 1551; DH 1636-1661). Las apparenzas restan. La Messa è era in sacrifizi propiziatoric.

Calvin -- La Tschaina sco banchet da communiun reala

Institutio IV.17.1-3 (1559) / CO 2, 1003-1006 / LCC 21, 1360-1364

« Jeu di dunque che en il mistier da la Tschaina, tras ils segns dal paun e dal vin, Cristus, ses verus corp e ses verus sang n'èn representads, per che nossa cretta vegnia exercitada en ils recugnuscher. [...] Questa preschientscha spirituala da la quala jeu discurr n'è betg ina preschientscha imaginara, mabain reala e veritable. »
Dico ergo in Coenae mysterio, pane et vino signis, Christum, verum corpus et verum sanguinem suum nobis exhibere...

🔍 Analisa

Calvin navigescha tranter dus scolls: la transsubstanziun catolic (che el giudischa ligada a ina filosofia aristotelica betg biblica) e il memorissem zwinglianic (che svida la Tschaina da tutta efficazia reala). Sia soluziun: Cristus è veracamain preaschent, mabain sia preschientscha è spirituala e celesta -- betg corporala e terrestra. Il Spiert Sontg è l'organ da questa preschientscha: el alza ils cors (sursum corda) al Cristus glorificà.

📚 Glossari

Sacrament

sacramentum -- segn sontg

Rit visibel instituì da Cristus che liga in segn extern cun ina pussanza divina. Protestant: 2 sacraments. Catolic/ortodox: 7 sacraments/mistiers.

Mt 28,19; 1 Cor 11,23-26

Ex opere operato

Lat.: tras l'effect da l'act cumpiì

Posiziun catolic: ils sacraments confereschan la grazia tras il mo fatg da lur administraziun valida, independentamain dal merit dal minister u dal destinatari.

DH 1608; CCC 1128

Transsubstanziun

transsubstantiatio

Conversiun da la substanza dal paun e dal vin en la substanza dal corp e dal sang da Cristus alla consecraziun. Definida a Trient (Sessiun XIII, 1551).

DH 1636-1661

In, cum et sub

Lat.: en, cun e sut

Furmulaziun luterana: il corp e il sang da Cristus èn preschiants en, cun e sut il paun e il vin. Betg transsubstanziun. Preschientscha reala senza chombiamanet da substanza.

FC VII/VIII

Credobaptissem

βάπτισμα + credo

Posiziun anabaptista e baptista: mo crediaints confessants pon vegnir baptisads. Cunter il pedobaptissem (baptisum da las uffaunts).

Ac 2,38; Mc 16,16

📚 Pour aller plus loin

Referenzas principalas

Lutero, Martin. Grond Catechissem (1529). WA 30/1, 125-238 / LW 53.
Calvin, Jean. Institutio IV.14-19 (1559). LCC 21, 1276-1485.
Concil da Trient. Sessiuns VII (1547) e XIII (1551). DH 1600-1661.
BEM (Baptisum, Eucaristia e Ministerium). Genevra: CEC, 1982.

Studis academics

Gerrish, Brian. Grace and Gratitude. Edinburgh: T&T Clark, 1993.
Beasley-Murray, G.R. Baptism in the New Testament. Grand Rapids: Eerdmans, 1962.

Catolic

Tants sacraments recugnuscha il protestantissem e tgals?

Dus: baptisum (Mt 28,19) e Tschaina dal Segner (1 Cor 11,23-26). Criteri protestant: (1) instituziun explicita da Cristus, (2) segn extern (aua/paun-vin), (3) pussanza divina annessada. Matrimoni, ordinaziun, penitenza etc. na cumplentan betg tuts trais.

Tschaina

Tge munta ex opere operato?

Posiziun catolic (Trient, 1547; DH 1608): ils sacraments confereschan la grazia tras il mo fatg da lur administraziun valida, independentamain da la santitad dal minister u da la cretta subjectiva dal destinatari. Posiziun protestanta: l'efficazia dependa da la cretta da tgi che retschaiva.

Transsubstanziun

Tge è la diferenza tranter la posiziun da Lutero e da Calvin davart la Tschaina?

Lutero (consubstanzialisum): il corp e il sang da Cristus èn veracamain preschiants en, cun e sut il paun e il vin -- senza chombiamanet da substanza. Calvin (preschientscha spirituala): Cristus è veracamain preaschent tras ses Spiert per tgi che retschaiva cun cretta -- mabain ses corp glorificà è a la dretga dal Bab (sursum corda). Zwingli: mer memorium.

Anabaptist

Tge è la transsubstanziun?

Doctrina catolic definida a Trient (Sessiun XIII, 1551; DH 1636-1661): alla consecraziun, la substanza dal paun e dal vin è cumplettamain convertida en il corp e il sang da Cristus. Las apparenzas restan. Il sacerdot renovescha il sacrifizi unic da Cristus en la Messa.

Ecumanissem

Tge è il credobaptissem?

Posiziun anabaptista e baptista (Conrad Grebel, Turitg 1525): il baptisum è reservà per tgi che confessa personalmain sia cretta -- betg per uffants. La Baselgia è ina communanza voluntaria da disciples. Il baptisum da las uffaunts è invalid -- Wiedertaufe necessari. Basa biblica: 'creda e vegni baptisà' (Mc 16,16; Ac 2,38).

Turitg

Tge è il BEM (1982)?

Baptisum, Eucaristia e Ministerium -- Document da Lima dal CEC (Cumissiun Cretta e Constituziun, 1982). Convergenza ecumanica importanta: recugnuscha secturs da consensus tranter tradiziuns catolic, ortodoxa e protestanta davart ils trais temas. Betg stringent mabain fitg influent.

Leuenberg

Tge è la posiziun da Zwingli davart la Tschaina?

Mer memorissem: la Tschaina è ina commemoraziun da la mort da Cristus, betg in medi da grazia en il senn objectiv. Est = significat: 'Quest è mes corp' munta 'quest symbolisescha mes corp.' Cristus è spiritualmain preaschent, mabain betg en u tras ils elements. 1 Cor 11,26.

Q1Spiegar las quatter posiziuns protestantas e catolic davart l'Eucaristia. Tge èn las postas teologicas?

Lutero (consubstanzialisum): preschientscha corporala reala en, cun e sut ils elements -- senza chombiamanet da substanza. Calvin (preschientscha spirituala): preschientscha spirituala reala -- Cristus veracamain preaschent tras ses Spiert per tgi che retschaiva cun cretta. Il Spiert nus alza a Cristus (sursum corda). Zwingli (memorissem): mer memorium -- 'Quest è mes corp' = 'quest symbolisescha mes corp.' Transsubstanziun catolic: substanza da paun/vin convertida en corp/sang (Trient, 1551). Postas teologicas: (1) natira da l'umanitad glorificada da Cristus; (2) relaziun segn-realitad; (3) efficazia sacramentala; (4) ecclesiologia.

Gerrish. Grace and Gratitude. T&T Clark, 1993.

Q2Tge èn ils arguments per e cunter il baptisum da las uffaunts? Tgi èn ils principals protagonistas?

Per il baptisum da las uffaunts (Luteran/Reformà): (1) Cuntinuitad cun la circumcisiun dal VT (Col 2,11-12); (2) Baptisems da la chasa en ils Acts (16,15.33); (3) 'Lascheis ils uffants vegnir a mai' (Mc 10,14). Cunter (Anabaptistas, Baptistas): (1) Il NT exige cretta personala avant il baptisum (Mc 16,16; Ac 2,38); (2) La Baselgia è ina communanza voluntaria da disciples; (3) Il baptisum da las uffaunts è historicamain ina innovaziun. Protagonistas: Conrad Grebel (Turitg, 1525); Menno Simons (1536).

Beasley-Murray. Baptism in the New Testament. Eerdmans, 1962.

🎯

Quiz -- Teologia sacramentala

6 questions

1/6

Q1/6

Il criteri protestant per recugnuscher in sacrament exige tut ils suandants elements EXCEPT:

AInstituziun da Cristus sez en ils Evangeliums u en ils scrits apostolics
BIn segn extern visibel (aua, paun, vin)
CIna pussanza da grazia divina annessada
DLa recugnuschientscha da in concil universal da la Baselgia

💡

Criteri sacramental protestant (Calvin, Institutio IV.14; Lutero, Grond Catechissem): (1) instituziun da Cristus sez, (2) segn extern, (3) pussanza annessada. Matrimoni, ordinaziun e penitenza na cumplentan betg tuts trais. Nagina recugnuschientscha conciliara è exigida.

Q2/6

La posiziun da Calvin davart la preschientscha da Cristus en la Tschaina è clamada:

ATranssubstanziun
BConsubstanzialisum
CPreschientscha spirituala reala u 'virtualissem'
DMer memorissem

💡

Calvin (Institutio IV.17): preschientscha spirituala reala -- Cristus veracamain preaschent per tgi che retschaiva cun cretta; ses corp glorificà rema a la dretga dal Bab. Il Spiert alza ils cors al Cristus glorificà (sursum corda). Ni transsubstanziun, ni consubstanzialisum, ni mer memorissem.

Q3/6

La furmulaziun 'in, cum et sub' (en, cun e sut) descriva:

ALa doctrina da Calvin davart la preschientscha spirituala reala
BLa doctrina catolic da la transsubstanziun
CLa doctrina luterana da la preschientscha corporala reala da Cristus en e sut ils elements
DLa doctrina zwingliaca davart il caracter puramain simbolic da la Tschaina

💡

Furmulaziun luterana (FC VII/VIII): il corp e il sang da Cristus èn veracamain preschiants en, cun e sut il paun e il vin da la Tschaina -- senza chombiamanet da substanza. Il paun rema paun, mabain Cristus è veracamain corporalmain preaschent cun il paun.

Q4/6

Il BEM (Baptisum, Eucaristia e Ministerium, 1982) è:

AIn tractat ecumanistic stringent suttascrit da tut las denominaziuns cristianas
BIn document da convergenza dal CEC che recugnuscha secturs da cunvegna tranter las tradiziuns davart ils trais temas
CIna declaraziun dal Vatican davart la doctrina sacramentala catolic
DIn cunvegn luteran-reformà che substituirescha il Colloqui da Marburg

💡

BEM (Lima, 1982): document da convergenza da la Cumissiun Cretta e Constituziun dal CEC. Na è betg stringent mabain fitg influent. El identifitgescha secturs da consensus tranter tradiziuns catolic, ortodoxa e protestanta davart il baptisum, l'Eucaristia e il ministerium.

Q5/6

L'argument anabaptist cunter il baptisum da las uffaunts sa basa principalmain sin:

ALa convinziun che il baptisum è inefficaz per la salvaziun da las uffaunts
BL'exigenza d'ina confessiun personala da cretta avant il baptisum e la concepziun da la Baselgia sco communanza voluntaria da disciples
CLa refüsa da la Trinitad, che rend invalid il baptisum trinitarian
DL'utilisaziun exclusiva da l'immersiun sco sulet mod valid da baptisum

💡

Anabaptistas (Conrad Grebel, Turitg 1525): il baptisum exige ina cretta previa (Mc 16,16; Ac 2,38). La Baselgia n'è betg ina Baselgia populara mabain ina communanza voluntaria da disciples. Il baptisum da las uffaunts confunda la Baselgia cun la societad civila.

Q6/6

En la doctrina catolic da la transsubstanziun, suenter la consecraziun:

AIl paun e il vin dispareschan e vegnan sustituids dal corp e dal sang
BLas apparenzas dal paun e dal vin dispareschan e mo il Cristus glorificà rema visibel
CLa substanza dal paun e dal vin è convertida en il corp e il sang, mabain las apparenzas restan
DIl paun e il vin coexistan da vart dal corp e dal sang da Cristus

💡

Concil da Trient (Sessiun XIII, 1551; DH 1636-1661): transsubstanziun = conversiun da l'entira substanza dal paun e dal vin en il corp e il sang da Cristus. Las apparenzas restan. Betg annihilaziun, betg impanatim, mabain conversiun da substanza.
0%

Score

Bibliography / Bibliographie / Bibliografia

Sacramental theology -- patristic and medieval

  • Justin Martyr. 1 Apology, ch. 65-67 (ca. 150). SC 507.
  • Cyprian. De ecclesiae unitate. SC 500.
  • Augustine. Tractates on John. CChr.SL 36.
  • Peter Lombard. Sentences, IV (1158).
  • Aquinas. Summa Theologiae, III, q. 60-83.
  • Hugh of Saint Victor. De sacramentis. PL 176.

Reformation -- sacramental debates

  • Luther. Babylonian Captivity (1520). LW 36.
  • Luther. Confession Concerning Christ's Supper (1528). LW 37.
  • Zwingli. Commentary on True and False Religion (1525). Z III.
  • Calvin. Institutes, IV.14-19.
  • Trent. Sessions VII, XIII, XXI-XXII, XXIV.

Modul cumplettà — marcar la progressiun.